Paarden en een mallejan

Anne Bonthuis

23-01-2016 03:08:21

Sterke mannen, drie nóg sterkere trekpaarden en veel vernuft doen vervlogen tijden herleven. Een eeuwenoude eik wordt op traditionele wijze – per mallejan – naar een houtzaagmolen vervoerd. Een adembenemend knap staaltje werk! In Seasons 2-2016 staat de hele reportage. Alvast een korte preview én een filmpje, gemaakt door Jan Versluijs.  Zij aan zij proberen drie oersterke paarden een boomstam van negen meter lang uit het bos bij Kasteel Oud-Poelgeest in Oegstgeest te trekken. Hun bestemming: de Leidse houtzaagmolen d’Heesterboom. Het transportmiddel: een éénassige wagen met enorme wielen en een disselboom. Ofwel een mallejan, ooit uitgevonden om lange, zware lasten mee te vervoeren. http://www.vimeo.com/121609739 De machtige paarden zijn in hun element als ze de ‘dode massa’ (zo’n zware boom geeft niet mee) in beweging hebben gekregen. Eigenaar Jeroen de Haas is een echte paardenliefhebber en zorgt ervoor dat zijn paarden niks te kort komen en uiterst gezond zijn.  Deze sterke trekpaarden zijn blij om aan het werk te mogen met de mallejan. _DSF1186 Hoe ontstond het idee voor dit traditionele transport? Alexander de Vos, eigenaar van Historische Scheepstimmerwerf ‘Klaas Hennepoel’ in Warmond vertelt: “Van oudsher kochten lokale scheepsmakers hun hout – bomen – bij buitenplaatsen als het Huys van Warmond en Oud-Poelgeest, om die vervolgens per mallejan naar een van de Leidse houtzaagmolens te brengen.

Hoe werkt de mallejan? Als de boomstam is ontdaan van zijn zijtakken, wordt de mallejan erboven gereden. Vervolgens wordt de dissel aan de as tussen de wielen opgetild, tot bijna rechtstandig. Daarna kan de ketting onder de boomstam worden doorgehaald, en vastgemaakt aan haken op het asblok. Als de ketting eenmaal vast zit, wordt de dissel naar beneden getrokken. Zo ontstaat een hefboom, die de stam van de grond tilt. De plaats van de ketting moet zo worden gekozen, dat de stam in balans is en vrij hangt. Vroeger werd er ook wel voor gekozen het uiteinde van de boom (de wortels) over de grond te laten slepen, zodat de kar toch enigszins rembaar was.

_DSF1234

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

Nu in de winkel!

Meer Reisverhalen